İYS kaydı nasıl yapılır, kimler için zorunludur?

İYS (İleti Yönetim Sistemi), ticari elektronik ileti izinlerinin tutulduğu merkezî sistemdir. 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında kurulmuştur ve amacı, bir müşterinin hangi işletmeye hangi kanaldan ileti izni verdiğini tek bir yerde doğrulanabilir kılmaktır.

Zorunluluğun kaynağı işletmenin büyüklüğü değil, gönderdiği iletinin niteliğidir. Ticari içerik taşıyan bir SMS, e-posta veya arama yapan her gerçek ve tüzel kişi kapsamdadır; tek kişilik bir işletme de aynı yükümlülüğe tabidir.

Kayıt işlemi iys.org.tr üzerinden yapılır ve işletmenin vergi kimlik numarası, MERSİS bilgisi ve marka adıyla başlar. Marka adı, müşteriye gönderilecek iletide görünecek isimdir; tabeladaki isimle aynı olması gerekir, aksi hâlde müşteri izni tanımadığı bir markaya vermiş görünür.

Kayıt tamamlandıktan sonra asıl iş başlar: elinizde hâlihazırda izinli olduğunu düşündüğünüz numaralar sisteme yüklenir. Yükleme sonrası alıcılara bildirim gider ve itiraz süresi işler; itiraz edilmeyen izinler geçerli sayılır.

Kayıt olmak yükümlülüğün yalnızca ilk adımıdır. İkinci adım izinlerin sisteme yüklenmesi, üçüncü adım ise her gönderim öncesinde listenin sorgulanmasıdır. İşletmelerin büyük kısmı ilk adımı tamamlayıp diğer ikisini atladığı için ceza riski kayıt sonrasında da sürer.

Üçüncü adımın önemi, iznin geri çekilebilir olmasından gelir. Alıcı İYS üzerinden onayını her an kaldırabilir ve bu değişiklik işletmenin kendi listesine otomatik yansımaz. Altı ay önce sorgulanmış bir liste bugün ihlal listesi olabilir.

Tacir ve esnaf alıcılara gönderilen ticari iletilerde önceden onay alma şartı aranmaz; bu iletiler alıcının izni olmadan da gönderilebilir. Ancak bu istisna, İYS yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz: gönderim yapılan iletişim adreslerinin sisteme kaydedilmesi yine zorunludur.

İkinci fark ret hakkındadır. Tacir alıcı da iletiyi reddetme hakkına sahiptir ve ret bildirimi yapıldığı anda gönderim durmak zorundadır. Yani B2B'de izin baştan varsayılır, ret ise her durumda bağlayıcıdır.